David Hume Kimdir?

Büyük filozof David Hume (1711–76), Adam Smith’in yakın bir arkadaşıydı ve onun ticaret ve para konusunda az miktardaki yazmaları üzerinde hayli etkiliydi. Smith, İskoçyalı arkadaşını, zamanında yaşayan “diğerlerinden kat kat daha üstün bir filozof ve tarihçi” (Fitzgibbons 1995: 9) ve “belki de insan kapasitesinin kaldırabileceği mükemmellikle bilge ve erdemli adam” olarak tanımlıyordu (Smith 1947: 248). Hume nefsinin isteklerini kırmaya dayalı çileciliğe karşıydı ve iyi bir maddî hayat sürmekten yanaydı.

Smith gibi Hume da uluslararası ticaret üzerindeki Merkantilist sınırlamaları mahkûm ediyordu. Meşhur “metal–para akımı” mekanizmasını kullanarak, Hume ithalatı sınırlandırıp içeriye metal para akımını arttırma çabalarının nasıl ters tepebileceğini kanıtlamıştı. İthalatın kısıtlanması yurtiçi fiyatları arttırır, bu da sonuçta ihracatı azaltır ve dışarıya metal para akımına yol açardı.

Hume yanı zamanda, daha fazla değerli metal edinmenin faiz hadlerini düşürüp refahı teşvik edeceği yolundaki Merkantilist iddiaları çürüttü. Hume, reel faiz oranlarının para arzı tarafından değil, tasarruf ve sermaye arzı tarafından belirlendiği yolundaki klâsik argümanı ortaya attı. Paranın miktar kuramının bir bağlısı olarak Hume, para arzının yapay bir şekilde şişirilmesinin yalnızca fiyatları yükselteceğini düşünüyordu.

Smith’in yakın arkadaşlığı pek çok gözlemcinin, Smith’in, Hume’un din karşıtı isyanı ve tamamen seküler ticaret toplumu görüşünü onayladığı sonucuna varmalarına yol açıyordu. Gözlemciler Milletlerin Zenginliği’nde Allah’ın zikredilmemiş olması gerçeğine parmak basarlar. Ne var ki Smith dinî inançlarını terk etmiş falan değildir. Nitekim Milletlerin Zenginliği’ nin yayımlanmasından sonra yeniden gözden geçirdiği Ahlâkî Duygular Kuramı’ nda Allah ve dine sayısız referansta bulunur. İtiraf etmek gerekirse artık dinî bütün bir Presbiteryen* değildi, sert Kalvenist tutuma karşı isyan ediyordu, ancak o bir inanandı, Tanrı’nın doğa aracılığıyla iş gördüğü yolundaki Stoacı inancı benimsemiş bir Deist idi. Bir iyimser olarak Smith, dünyanın iyiliğine inanıyor ve yeryüzünde bir Cennet tasavvur ediyordu.

Kullanılan Kaynakça:

Fitzgibbons, Athol, 1995, Adam Smith’s System of Liberty, Wealth, and Virtue, New York: Clarendon.

Smith, Adam, 1947, Letter from Adam Smith to William Strahan, Supplement to David Hume, Dialogues Concerning Natural Religion, ed. Norman Kemp Smith, Indianapolis: Bobbs–Merrill, 248.

*Bir Protestan Mezhebi.

 

10/04/1986 Düzce'de doğdum. İlk ve Orta Öğretimimi Düzce Namık Kemal İlköğretim Okulununda okudum. Liseyi Düzce Endüstri Meslek Lisesinde okudum. Düzce Üniversitesi Düzce Meslek Yüksek Okulu Elektrik Bölümünü Ön lisans mezunuyum. Anadolu Üniversitesin'de İşletme Okuyorum. ilgi alanlarım; İktisat, İşletme, Yönetim ve Organizasyon, Örgüt Kültürü

Etiketler

Bir de Bunlara Bakın...

0 thoughts on “David Hume Kimdir?”

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

Bizi Takip Edin!