Para Ekonomi Blogu Borsa Dolar Euro Altın Pazarlama Reklam Haber analiz Paranomist iibf iktisadi bilimler fakültesi Haberleri ingilizce makaleler piyasalar

Büyük Çöküş mü Dalgalanma mı? Dünya Borsalarında Yaşanan Sert Düşüşlerin Sebepleri

0

2 gün önce Amerikan Borsalarında yayınlanan ABD işçilik verilerinin ardından borsalarda hızlı bir düşüş yaşandı ve yaşanan bu düşüş diğer ülkelere de aynı hızda sıçradı. Verilere göre maaşlar beklenen %2.7’lik seviyenin üstüne çıkarak %2.9 olarak gerçekleşti. Yaşanan bu büyüme 2009’dan beri görülen en yüksek oran. Yükselen maaş grafiği ile azalan işsizlik verileri, ABD ekonomisinde enflasyon riskiyle güvenli varlıklarının daha fazla faiz oranına sahip olacağı anlamını taşıyor. Bunun sonucunda ABD 10 yıllık hazine oranı yılın başlangıcında %2.4 seviyelerindeyken şu anda %2.85 seviyesine yükseldi. Ayrıca Alman 5 yıllık Bono geliri de 2015 yılından beri ilk defa pozitif oldu. Fiyat düşüşünün nedenini Amerika Başkanı Trump’ın uygulamaya koyduğu yeni vergi planı ile vergi kesintisi yapılacak olması ve yüksek sosyal harcamaların etkisiyle bütçe açığına yani daha fazla hükümet borçlanmasının yapılma tahmini olarak gösterilebilir.

ABD Dow Jones Sanayi Borsası Pazartesi (05.02.2018) günü güne 1.175.00 puan azalarak 24.345.96 puan ile başladı. Kayıp %4.60 olarak gerçekleşti ve bu oran tarihin en sert günlük düşüşü oldu. Standard and Poor’s Endeksi ise yüzde 4.1’lik bir düşüş yaşadı. Bununla birlikte Dow Jones Sanayi ve S&P’s 500 endeksleri, sene başından itibaren kazandıklarının tamamını kaybetmiş oldu. 05.02 ve 06.02.2018 tarihli işlem günlerinde Dow Jones’un kaybı yüzde 7, S&p’s 500’ün kaybı yüzde 6 ve Nasdaq’ın kaybı yüzde 5.7 olarak açıklandı. Düşüş sadece ABD ile sınırlı kalmadı. Dünyanın en büyük borsalarından biri olan Japon Nikkei’de yüzde 7’ye yakın bir düşüş gerçekleşti. BİST (Borsa İstanbul)’te ise düşüş %2.19 oldu.

Bununla birlikte gelişmiş ülkelerde tahvilleri ellerinde bulunduranların düşük faizle tahvillerini satması, dünkü yaşanan gelişmelerin bir sebebi olarak gösterilebilir. FED (Amerikan Merkez Bankası) ve ECB (Avrupa Merkez Bankası)’nın faizleri artırmayı planlamaları nedeniyle yatırımcılar düşük faizle tahvilleri elden çıkartıp ileride yüksek faizle tahvil almayı planlamaları piyasaları hazırlıksız yakaladı.

Bu durumu Amerikalılar “Büyük Çöküş” ya da “1929 Ekonomik Buhranı” olarak değerlendiriyor fakat bu iki yaklaşımla değerlendirmek oldukça yanlış. Gelişmenin yaşanacağı Cuma günü yani verilerin açıklanmasının ardından belli oldu diyebiliriz. Büyük çöküş gerçekleşseydi insanların haberleri önceden olmazdı. Yorumlayacak olursak bu gelişmelerin yaşanması muhtemel büyük bir dalgalanmanın tekrarlanabileceği anlamına geliyor. Tabi büyük bir dalgalanmanın çıkmasını hiçbir ülke istemez. Bundan dolayı dalgalanma, önceden ek tedbirlerle en azından geçiştirilebileceğini (örneğini daha yeni gördük) biliyoruz.

2008 sonrası önce FED sonra ECB piyasalara milyarlarca Dolar ve Euro sürdü. Bunun sonucu olarak piyasalar biraz toparlanma fırsatı buldu ve kredi hacimlerinde artış gerçekleşti. Bu kadar paranın piyasaya sürülmesiyle birlikte 10 yıldır bir parasal genişleme mevcut. Ancak 2017’deki açıklamalarda her iki Merkez Bankası, fazlalık paraları piyasalardan toplayacaklarını açıkladılar. Bu durum yorumlanacak olursa 2008 krizinde, krizden bir an önce çıkmak hamlesi yerine düzgün ve reformcu adımlar atılsaydı bugün süreç normal şeklinde işleyebilirdi.

Akdeniz Üniversitesi Turizm Fakültesi Konaklama İşletmeciliği bölümü mezunuyum. İstanbul Aydın Üniversitesi İşletme Yönetimi bölümünde Yüksek Lisansımı tamamladım. İlgi alanlarım Ekonomi, Marka Yönetimi ve Markalaşma, Genel ve Türk Siyasi Tarihi ile Roma Tarihi ve Sağlık Bilimleridir. Tarih, Ekonomi ve güncel konular hakkında ayrıca kendime ait bir blog sitem mevcut. Buradan da beni takip edebilirsiniz. : mehmetayaz2828@blogspot.com.tr

Cevap Yaz

Your email address will not be published.