Daha Yeşil Bir Dünya İçin Seçilen Sektörler

0

Daha Yeşil Bir Dünya İçin Seçilen Sektörler :

Geri Dönüşüm

Geri dönüşüm terim olarak, kullanım dışı kalan geri dönüştürülebilir atık malzemelerin çeşitli geri dönüşüm yöntemleri ile hammadde olarak tekrar imalat süreçlerine kazandırılmasıdır. Tüketilen maddelerin yeniden geri dönüşüm halkası içine katılabilmesi ile öncelikle hammadde ihtiyacı azalır. Böylece insan nüfusunun artışı ile paralel olarak artan tüketimin doğal dengeyi bozması ve doğaya verilen zarar engellenmiş olur. Enerji ve su tüketiminden tasarruf ve sera gazı salınımı azaltılmış olur. Bununla birlikte yeniden dönüştürülebilen maddelerin tekrar hammadde olarak kullanılması büyük miktarda enerji tasarrufunu mümkün kılar. Örneğin, yeniden kazanılabilir alüminyumun kullanılması alüminyumun sıfırdan imal edilmesine oranla %35’e varan enerji tasarrufu sağlamaktadır.
Atık malzemelerin hammadde olarak kullanılması çevre kirliliğinin engellenmesi açısından da önemlidir. Kullanılmış kağıdın tekrar kâğıt imalatında kullanılması hava kirliliğini %74-94, su kirliliğini %35, su kullanımını %45 azaltabilmektedir. Örneğin bir ton atık kağıdın kâğıt hamuruna katılmasıyla 8 ağacın kesilmesi önlenebilmektedir.
Geri Dönüşüm yapılabilen maddeler; cam, kağıt, pil, plastik, demir, tekstil, elektronik atıklar, motor yağı, alüminyum ve ahşaptır.
Atık yönetimi ve geri dönüşüm sektöründe Çin, Avrupa ve Amerika da kayıtlı toplam 4 milyon işçi çalışmaktadır. ,

Kayıt dışı istihdam hesaba katılırsa gelişmekte olan ülkelerde 15-20 milyon işçi çalışmaktadır. Geri dönüştürme metodları her malzeme için farklılık göstermektedir, Örneğin 1 ton kullanılmış kâğıt atığının geri dönüşümü sonucunda, 16 adet yetişmiş çam ağacı ve 85 metrekarelik ormanlık alan tahrip edilmeyecektir. Böylece yılda 80 milyon çam ağacı ve 40.000 hektar ormanlık arazi korunmuş olabilecektir. 34 kişinin oksijen ihtiyacını sağlayan 17 yetişkin ağacın korunması ve Ayda 3 ailenin tükettiği 32 m3 su tasarrufu sağlanmış olur. Ya da 1 ton plastik ambalaj atığının geri dönüşümü sonucunda 14000 kWh enerji tasarrufu sağlanmış olur. Örneğin; Türkiye genelinde tasarruf edilebilecek enerji miktarı yıllık 4 Milyon Megawatt saattir (MWh). Benzer şekilde 1 ton cam atığının geri dönüşümü sonucu 100 litre benzin tasarrufu sağlanmaktadır. Örneğin; Türkiye genelindeki cam atıkların geri dönüştürülmesinden yıllık 30 milyon litre benzin tasarruf edilebilecektir.
 Ulaşım
Fosil yakıtların tükenecek olması ve doğal çevrenin korunması amacıyla ulaşım sektöründe enerji tasarrufu ve alternatif enerji teknolojileri oluşturma çabası devam etmektedir. Enerji tüketiminin en yoğun olduğu sektörlerden birisi de ulaşımdır. Tüm dünya kentlerinde ulaşım sistemi oluşturulması, tür seçimi, yatırım öncelikleri konusundaki kararlarda ucuz enerji biçimlerinin seçilmesi, enerjinin verimli kullanımı, az kirleten enerjinin tercihi, tek tür enerjiye bağımlı olmama gibi temel ilkelere aykırı uygulamalar sonucunda ulaşım sektörü hem doğal çevreye zarar veren hem de enerjiyi verimsiz kullanılan bir sistem haline gelmiştir. Ulaşım sektörü sera etkisini yaratan gazların %20’sini tek başına üretmektedir. Ulaşımda toplu taşımacılığın kullanılması hem ekonomik hem de çevresel maliyetleri düşürecektir. Ulaşım sektöründe güncel eğilim olarak ortaya çıkan otomobile bağımlılık ve yük taşımacılığında karayolunun ağırlık kazanması çevre için önemli problemler yaratmaktadır. Taşıt emisyonları asit yağmuru ve küresel ısınmaya neden olmaktadır. Bu etkiler insan sağlığı ve konforu için olumsuz etkiye sahiptir.

Demiryolu taşıtlarında ağırlıklı olarak dizel yakıt ve elektrik kullanılmaktadır. Kent içi tramvay, hafif metro ve metro sistemleri ise çoğunlukla elektrik ile çalışmaktadır. Bu nedenle raylı sistemlerin meydana getirdiği hava kirliliği ve doğal çevreye olan zararları karayolu ulaşımının meydana getirdiği kirlilikten çok daha azdır. Kentsel raylı taşımada, işletim sırasında elektrik kullanılması nedeniyle, doğal çevre olumsuz etkilenmezken, elektrik enerjisi elde edilirken uygulanan yöntem yanlışlığı doğaya zarar vermektedir. Bu nedenle elektrik elde etme yöntemleri konusu önem kazanmaktadır.

İngiltere de kullanılan yeşil renkli otobüsler düşük karbon emisyonu sağlayarak benzer ulaşım araçlarına göre sera gazı salınımı %30 daha azdır.

Alternatif yakıtlar ve alternatif ulaşım araçları;

Hidrojen: kömür ve doğal gaz gibi fosil yakıtlardan, güneş enerjisi ve nükleer enerjiden, su gibi sonsuz bir kaynaktan elde edilme imkanına sahiptir.

Elektrik (Hybrid): elektrik üretirken yine fosil kaynaklar kullanılacak olursak, kentsel hava kalitesi iyileştirilse bile, daha farklı kirlilikler elektrik üretimi sırasında ortaya çıkacaktır denilmektedir. Elektrik eğer doğru kullanılmazsa bugünkü araçlardan daha fazla kirliliğe neden olabilecektir. Bu nedenle elektrik üretiminde güneş enerjisinden yararlanma ve bunun da araç için tasarlanması çalışmaları son zamanlarda ağırlık kazanmıştı.

Likit Petrol Gazı (LPG):

Sıkıştırılmış Doğal Gaz (CNG):Likit petrol gazına göre daha güvenilir olan CNG (metan) havadan hafif olduğu için yangın riskleri daha da azdı. Fosil kaynaklı yakıtlar içinde çevreye en az zarar veren gazdır.

KAYNAKLAR
⦁ Alagöz, M.(2007); “Sürdürülebilir Kalkınmada Çevre Faktörü: Teorik Bir Bakış”, http://www.sd-certificate.info/dyn_files/sd/104.doc
⦁ Ceylan, T.(1995); “Sürdürülebilir Kalkınma”, Gelişme İktisadı, Editörler: Tamer İşgören ve Mehmet Türkay, Beta Yayınları, İstanbul, ss.203-223.
⦁ Dulupçu, Murat A.(2001); “Sürdürülebilir Kalkınma Politikasına Yönelik Gelişmeler”, http://www.dtm.gov.tr/dtmadmin/upload/EAD/TanitimKoordinasyonDb/politika.doc.
⦁ Ener, N. (1997): Doğal Kaynak Kullanımında Alternatif Yöntemler, Yeni Yaklaşımlar . Editör Vural F. Savaş. Marmara Üniversitesi, Türkiye Ekonomisi Araştırma Merkezi ve Friedrich Naumann Vakfı, Ankara.
⦁ Gürsoy, U (2004); Enerjide Toplumsalcı Maliyet ve Temiz ve Yenilenebilir Enerji Kaynakları, Türk Tabipleri Birliği Yayınları, Ankara, 192s.
⦁ Kaypak, Ş.(2011); Küreselleşme Sürecinde Sürdürülebilir Bir Kalkınma İçin Sürdürülebilir Bir Çevre. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi 13 (20): 19-33. 2011
⦁ Koçaslan G, (2010); Sürdürülebilir Kalkınma Hedefi Çerçevesinde Türkiye’nin Rüzgar Enerjisi Potansiyelinin Yeri ve Önemi, İ.Ü. İktisat Fakültesi İngilizce Bölümü, Sosyal Bilimler Dergisi, (4), 53-61

Cevap Yaz

Your email address will not be published.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.