Modanın Diğer Yüzü: Bangladeş

0

moda
isim (mo’da) İtalyanca moda
1.isim Değişiklik gereksinimi veya süslenme özentisiyle toplum yaşamına giren geçici yenilik
2. Belirli bir süre etkin olan toplumsal beğeni, bir şeye karşı gösterilen aşırı düşkünlük
3.sıfat Geçici olarak yeniliğe ve toplumsal beğeniye uygun olan

TDK modayı yukarıdaki gibi tanımlamış.

GEÇİCİ.

Geçici yenilik için binlerce kişi öldü. Bangladeş‘te. 24 Nisan 2013‘te.

Ne olmuştu?
Birçok büyük giyim markası ucuz işgücünden dolayı üretimlerini Çin ve Bangladeş gibi ülkelere kaydırdı. Eskiden giysi üretiminin %95’ini kendi ülkesine yapan ABD, bugün yalnızca %3’ünü kendi ülkesinde yapıyor.
Zamanla Çinli işçiler maaşlarına zam istedi. Markalar bu durumdan memnun olmadı ve  üretim ağırlıklı olarak Bangladeş’te yapılmaya başlandı.

Üretimin yapıldığı firmalara “Maliyeti azalt yoksa işi senden alırım!” tehditleri geldi. Maaşlar düşürüldü.
“X firması daha ucuza üretiyor!” denildi, maliyetleri azaltmak için iş ve işçi güvenliğinden vazgeçildi.

23 Nisan 2013’te işçiler yıkılmak üzere olan binaya girmek istemedi. Patron kızdı. Kovmakla tehdit etti. İşçiler mecburi o binada çalıştı.

24 Nisan 2013’te sekiz katlı o bina, Rana Plaza çöktü. 1000’den fazla insan yaşamını yitirdi.

Bangladeş’te üretim yapan markalara ne oldu?
Hiçbir şey. Hatta 2013 yılı o markalardan bazıları için en karlı geçen yıl oldu.

Sonrasında ne oldu?
İşçiler ayaklandı. Grev yapıldı. Ama çok geçmeden bunlar bastırıldı. Bugün hala Bangladeş’te günde 12 saatten fazla çalışan ve aylık 30-40 dolar civarındaki asgari ücrete talim eden işçiler mevcut.

Ama birileri yeniden bu olay yaşanmasın diye direniyor!

1) Dünya çapında Fashion Revolution Day yapılır oldu.

Fashion Revolution Day Türkiye’ye hoşgeldin

Moda senin için bir tutku, bir eğlence, veya kendini ifade etme biçimi olabilir. Belki hayatında her gün var olan bir kavram belki de hiç ilgini çekmeyen uzak bir dünya olabilir. Fakat her durumda yadsayamayacağımız tek bir gerçek var. O da moda ve tekstil sektörünün dünya çapındaki sosyal ve ekonomik gücü.

24 Nisan 2013 tarihinde Bangladeş’te Rana Plaza tekstil fabrikasında meydana gelen felakette 1133 kişi hayatını moda dünyasının tüketim ihtiyacını karşılamak için çalışırken yitirdi. Fakat bu acı olay ne bir ilk ne de bir sondu.

Fashion Revolution Day “artık yeter” diyor. Sektörün bir devrime ihtiyacı var ve hep beraber bunu başlatabiliriz.

Kişilere, doğaya, yaratıcılığa ve karlılığa aynı derecede değer veren bir moda sektörünün varolabileceğine inanıyoruz.

Birlikte değer zincirine etki edebilir ve moda sektöründe gereken değişime öncülük edebiliriz.

Merak et. Araştır. Birşey yap.

Fashion Revolution Haftası boyunca, sosyal medya üzerinden giysilerin etiketleri görünecek şekilde bir fotoğraflarını çekip instagram ve twitter hesaplarımızdan paylaşıyor, ve markalara soruyoruz: #giysilerimikimyapti #whomademyclothes

Fashion Revolution ile ilgili çok daha fazla bilgiyi bu kitapçıktan elde edebilirsiniz:
https //issuu com/fashionrevolutionturkey/docs/nas__l_fashion_revoultuionary_olunu

2) 1989’dan bu yana tekstil işçilerinin yanında olan Temiz Giysi Kampanyası da bu işe el attı ve işçileri destekledi. Kampanyanın Bangladeşli işçilerle soru-cevap tarzında hazırladığı yazıya buradan ulaşabilirsiniz: http://www temizgiysi org/sikca-sorulan-sorular/#bir

Fast fashion günümüzün vazgeçilmez gerçeği. Ama onu yok etmek de bizim elimizde. 15 dolarlık bir giysi için Bangladeşli işçiler, ki bunların çoğu çocuk, günlüğü sadece 0,60 dolara çalışıyor.

Etrafımızdaki her şey bizi tüketime yönlendiriyor. Yalancı indirimler, sezon sonu kampanyaları, 3al2öde’ler…

Bir şeyler alırken kendime artık iki soru soruyorum:
– Buna ihtiyacım var mı?
– #whomademyclothes

Bu ikisinin cevabı kırmızı etikette gördüğüm fiyattan daha önemli benim için. Umarım sizin için de bu yazıdan sonra böyle olur.

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Siyasal Bilgiler Fakültesi, İktisat son sınıf öğrencisiyim. 2016-2017 yılları arasında fakültemizde yapılan etkinliklerin organizasyonuyla bizzat kendim ilgilendim. Yine bu yıllarda fakültemizde çıkan Ekohavadis adlı dergide yazarlık yaptım. 2016 yılında ekonomi araştırmalarımı paylaştığım esmaabdar.wordpress.com 'u açtım. 2017 Temmuz-Ağustos tarihleri arasında Garanti Emeklilik’te Garanti’li Adımlar Staj Programı’na katıldım ve bu program dahilinde birçok eğitim aldım. 2017 Ekim ayı itibariyle esmaabdar.wordpress.com’un yanı sıra, Paranomist‘te de yazarlığa başladım.

Cevap Yaz

Your email address will not be published.