Porter Ve Elmas Modeli

1

Klasik uluslararası ticaret teorileri, nispi avantajların, ülkelerin gelecek nesillere bırakabileceği faktör havuzlarında yattığını söylemektedir. Bu faktör havuzları; ülke toprağı, doğal kaynaklar ve nüfus gibi kavramları içine alır. Porter ise, ulusların kalifiye işgücü, güçlü teknoloji, bilgi birikimi ve kültür gibi kendi ileri faktör havuzlarını yaratabileceğini ileri sürer. Porter, Ulusal Avantajın Belirleyici Unsurlarını Rekabet Elması Modeli ile açıklamıştır.

Porter, bu model ile firmaların rekabet avantajı geliştirmelerinde etkiye sahip dört faktörü modeller. Elmasın dört köşesinde “faktör koşulları”, “talep koşulları”, “firma stratejisi ve rekabet yapısı” ve “ilgili ve destekleyici endüstrilerin varlığı” vardır. Porter, bu elmas modelini hangi firma ve endüstrilerin rekabet avantajına sahip olduğunu tespit etmekte kullanmıştır ve ilgili ve destekleyici endüstrilerin önemi, kümelenmelere olan ilgiyi teşvik etmiştir. Bu model ülkelerin endüstrileri için kurabileceği alanları temsil etmektedir (Porter, 1990).

Elmas Modelindeki her nokta ve elmas modelinin bütünü ulusal nispi avantajlara götürecek dört bileşeni etkiler. Bunlar; kaynaklara ve becerilere erişim; kuruluşun, bu kaynaklarla ve becerilerle hangi fırsatları değerlendireceği kararı; birimlerin hedefleri; kuruluşlar üzerindeki yenilik ve yatırım baskısıdır.

Girdi Koşulları

Bir ülke kaynaklar ve teknoloji gibi kendi önemli girdilerini yaratabilir.

Bölgesel girdi dezavantajları kuruluşları ulusal nispi avantaj oluşturabilecek yeniliğe ve yeni yöntemler geliştirmeye zorlar.

Talep Koşulları

Bir ürüne iç pazardaki talep, dışarıdaki pazarlardaki talepten daha yüksek olduğu zamanlarda, bölgesel kuruluşlar bu ürüne daha önem verirler. Bu ürün ihraç edilmeye başlandığında, rekabet avantajını da beraberinde getirir.

Daha talepkar iç pazar, rekabet avantajı doğurur.

Güçlü ve değişimleri takip eden pazar, bölgesel firmaları küresel değişimleri takibe zorlar.

• İlgili ve Destekleyici Endüstriler

Bölgesel destekleyici endüstriler rekabetçi ise, kuruluşlar maliyete etkili ve yenilikçi girdilerin rahatlığını yaşar.

Bu etki tedarikçiler küresel rekabet yaşadığında güçlenir.

• Firma Stratejisi ve Rekabet Yapısı

Bölgesel şartlar firma stratejilerini etkiler.

Sektördeki düşük rekabet o sektörü çekici kılar. Bu açıdan bakıldığında firmalar düşük rekabeti tercih ederler fakat bölgesel rekabet firmaları yeniliğe ve gelişmeye zorlar. Sonuç olarak yüksek bölgesel rekabet, düşük küresel rekabeti doğurur.

Bölgesel rekabet, firmaların temel avantajlardan öteye gitmeye zorlar.

Elmas Modelinde, bir bileşenin etkisi diğerlerine de bağlıdır. Örneğin girdi dezavantajları yeterli rekabet olmadıkça firmaları yenilikçi olmaya itmeyecektir. Elmas Modeli aynı zamanda kendi kendini kuvvetlendirme modelidir. Örneğin yüksek rekabet seviyesi yegâne özelleşmiş girdilerin oluşumuna neden olur.

1 Yorum
  1. kürşat çapraz says

    kümelenme görünmez elin ulaştığı son noktalardan bir tanesi. rekabet şartları uygun olmayan tam rekabetçi noktaya yönelemeyen ya da yönelmeyen demokratik yapıları izin vermeyen ülkelerde devlet tarafından desteklenen bölgesel olarak ölçek ekonomisinden faydalanmaya çalışılan bir yapı. bu noktadan baktığımızda kümelenmenin Türkiye’de ne kadar başarılı olabileceği(devlet ivmesi ile gidebileceği)en güncel araştırma konusu ve kümelenme ile ilgili bir çok tez var fakat ben kümelenmenin başarısının artırılmasına yönelik bir çalışma bulamadım. yapılan çalışmayan gerçekleştirilen kümelenme çalışmaları. İtalya’daki kümelenmede küçük ölçekli binlerin üzerinde firma varken bizde sayıcı çok az orta ölçekli firmalar var. firma dağılımları karşılaştırıldığında bizdeki fikrin musluğa yakın olan nasiplenir mantığından öte bir şey olmadığı çok açık.
    bu yazınızın devamını ve kümelenme karşılaştırılması ile ilgili çalışmanız olursa büyük bir zevkle takip edeceğimi bildirmek isterim(bu düşünce olarak kaldı). başarılar

Cevap Yaz

Your email address will not be published.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.